Milyonlarca aboneyi yakından ilgilendiren elektrikte dijital dönüşüm için geri sayım başladı. Yeni dönemde mevcut sayaçlar akıllı sistemlerle değiştirilecek. Akıllı sayaç sistemi birçok kolaylığı beraberinde getirecek.
Türkiye genelinde elektrik sayaçları dijitalleşiyor. 1 Mart tarihinden itibaren mevcut sayaçların akıllı sayaçlarla değiştirilmesi öngörülüyor. Süreç ilk etapta kademeli olarak başlayacak. Elektrik sayaçlarının dijitalleşmesi abonelere birçok kolaylık da sağlayacak. Peki uygulama faturalara nasıl yansıyacak? Elektrikte akıllı sayaç nedir? Sayaçları değişecek aboneler ücret ödeyecek mi?
‘İLK ETAPTA 4 MİLYON KİŞİYİ ETKİLEYECEK’
Elektrikte yeni dönemin şifrelerini milliyet.com.tr’ye açıklayan Enerji Uzmanı Altuğ Karataş, söz konusu uygulamanın 4 büyük avantajını tek tek anlattı. Karataş’ın açıklamaları şu şekilde: “Milli Akıllı Sayaç Sistemi’nin (MASS) uygulanmaya başlanacağı tarih 1 Mart 2026. Kademeli bir geçiş olacak, ilk başta yıllık tüketimini 10.000 kilowatt’ı (10 megawatt) aşan aboneler akıllı sayaç sistemine geçip sayaçları mekanikten dijitale çevrilecek.
4 kişilik bir ailenin Türkiye’de ortalama yıllık tüketimi 3 ile 5 megawatt saat. Burada sınır 10 megawatt saatti. İlk başta hanelerin çoğu bu kapsamın içerisinde girmeyecektir. Büyük villalar, küçük işletmeler, ticarethaneler, sitelerin ortak alanları gibi normal bir hanenin iki üç katından daha fazla elektrik tüketenler yıllık bu kapasitenin üzerine çıkıyorsa onların sayaçları dijital akıllı sayaçlarla değiştirilecek. Bu da Türkiye’deki yaklaşık 20 milyonun üzerindeki elektrik aboneliğine baktığımızda aşağı yukarı 4 milyon sayacı ilgilendiren bir durumdur.
‘İLK YIL HANELERİ ETKİLEMEYECEK’
İlk başta ortak pano alanlarının olduğu yerlerde mevcut pano ve elektrik altyapısı daha gelişmiş olan yerlerde bu değişiklik olacak. EPDK’nın sonrasında karar çıkarması gerekiyor. EPDK ilk 1 yılda daha büyük kapasiteli ortak pano alanının olduğu yerlerdeki değişimi bitirdikten sonra ikinci bir karar alıp 10 megawatt’ın altındaki abonelerde değişim sağlanacaktır. İlk yıl haneleri etkilemeyecektir.
‘HATALI OKUMA TARİH OLUYOR’
Hanehalkı ile ilgili de korkulacak bir durum yok bu arada. Dijital sayaca geçildiğinde bunun bazı avantajları olacak. Dijital sayaç ne demek? Birincisi doğru ve gerçek zamanlı veri alınacak. Hatalı okuma tarihe karışacak. Dağıtım firmalarının sahaya gelen personellerine göre 40 günde okuma, 20 günde okuma gibi değişimler oluyordu. Bazen faturalar yüksek bazen düşük oluyordu. Artık tam zamanında gerçek veri alınarak okuma olacak.
‘ENERJİ TASARRUFU İMKANI SAĞLANACAK’
İkinci olarak tüketicinin bilinci artacak. İnsanlar bunu dijital sistemlerden takip etmeye başlayınca bir su ısıtıcısının çalıştığı anda 2.4 kilowatt, bir buz dolanı çalıştığında 0.3 kilowatt elektrik tükettiğini görecek. Bilinçlenerek enerji tasarrufu imkanı çıkacak.
Bir otomobilde yakıt tüketimini dijital olarak ekrandan görebiliyorsunuz. Araba hızlandığında tüketiminizi artıyor. Uygun kullandığınızda tüketiminiz düşüyor. Bunu görünce siz sürüşünüzü, hızınızı azaltabiliyorsunuz. Çünkü önünüzde dijital göstergeden bunu anlık takip edebiliyorsunuz. Aynen otomobillerdeki yakıt izleme sistemi gibi elektrikte de vatandaş bunu görüp kendi tüketimindeki ekonomik durumları ortaya çıkarabilir.
Üçüncü bir diğer avantaj ise şebekenin yönetimidir. Bu çok önemlidir. Elektrik dağıtım firmaları aylık topladığı fatura verileri üzerinden genel bir tahmin yapıyor. Şimdi saniyelik veri akacak. Böylece gündüz saatlerinde ne kadar elektrik tüketiliyor, gece saatlerinde ne kadar elektrik tüketiliyor? Gün içinde nasıl bir elektrik tüketim karakteristiği var? Bunu görebilecekler. Artık elektrikli araçlar kullanılıyor. Bunlar da şarj ediliyor. Ne zaman daha çok devreye giriyor, elektrik tüketimini ne zaman artırıyor? Dağıtım firmaları bu verilere sahip olduğunda bunu yönetmeyle ilgili aksiyon geliştirecek. Bu, Enerji Bakanlığı’nın da aksiyonunda önemli kararlar almasını sağlayacak. Çünkü her şey dijital veri olacak önlerinde duracak. /MİLLİYET.COM.TR